VERİ İLETİŞİM MODEMLERİ

Veri iletişim modemlerin asıl amacı, sayısal uç donanaımını analog iletişim kanallarına arabirim üzerinden bağlamaktır. Veri iletişim modemine DCE, dataset, datafon veya yalnızca modem de denmektedir. Gönderme ucunda modem, seri arabirimden gelen sayısal bilgileri analog sinyale dönüştürür; alma ucundaki ise analog sinyali sayısal bilgilere dönüştürür.

Modemler genelde asenkron ya da senkron olarak sınıflandırılırlar ve FSK, PSK veya QAM modülasyonu kullanırlar. Senkron modemlerde, saat bilgisi, alma modeminde tekrar elde edilir; asenkron modemlerde ise tekrar elde edilmez. Asenkron modemler FSK modülasyonunu kullanır ve düşük (2000 bps altında) hız uygulamaları ile sınırlıdır. Senkron modemler PSK ve QAM modülasyonun kullanır ve orta (2400 ile 4800 bps arasında) hız ve yüksek (9600 bps) hız uygulamalarında kullanılır.

Asenkron modemler. Asenkron modemler özellikle düşük hız numara çevirme devrelerinde kullanılır. Asenkron veri iletiminde yaygın olarak kullanılan çeşitli modem tasarımları vardır. İki telli DDD ağı kullanan yarım dubleks çalışma için ya da dört telli özel hat devreli tam dubleks çalışma için, Bel System 202T/S ya da eşdeğeri, sıkça kullanılan bir modemdir. 202T dört telli, tam dubleks bir modem; 202S ise iki telli, yarım dubleks bir modemdir. 202T/S, FSK modülasyonunu kullanır. İşaret frekansı 1200 Hz, aralık frekansı 2200 Hz’dir. 1200 bps’lik bir veri hızında, 202T/S’nin modülasyon indeksi 0.83’tür ve yaklaşık 2400 Hz’lik bant genişliği gerektirir.

İki telli numara çevirme devresi ile tam dubleks çalışma için, bir ses bandı devresinin kullanılabilir bant genişliğini ikiye bölmek gereklidir, böylece iki eşit kapasiteli veri kanalı yaratılmış olur. Bu yapan ve sıkça kullanan modem, Bel System 103 ya da eşdeğeridir. 103 modemi, 300 bps’ye kadar bit iletim hızında iki telli bir hat üzerinde tam dubleks bir çalışma gerçekleştirebilir. 103 modemde, her biri ayrı işaret ve aralık frekansına sahip iki veri kanalı vardır. Bir kanal alçak bant kanalıdır ve 300 Hz’le 1650 Hz araı bir geçiş bandında bulunur. İkinci kanal yüksek bant kanalıdır ve 1650 Hz ile 3000 Hz arası bir geçiş bandı bulunur. Alçak bant kanalının işaret frekansı 1270 Hz, aralık frekansı 1070 Hz’dir. Yüksek bant kanalının işaret frekansı 2225 Hz, aralık frekansı 2025 Hz’dir. 300 bps’lik bir bit iletim hızında, 103 modemin modülasyon indeksi 0.67’dir. Yüksek bant ve alçak bant veri kanalları, farklı frekans bantlarında bulunurlar ve bu nedenle biribriyle girişim yapmadan aynı iki teli kullanabilirler. Buna frekans bölmeli çoğullama denir.

Alçak bant çoğunlukla çıkış kanalı; yüksek bant kanalına ise cevap kanalı denmektedir. Bir numara çevirme devresinde standart işlem, arama işlemi yapan istasyonun alçak bant frekansında gönderip yüksek bant frekansında alması, cevap veren istasyonunsa yüksek bant frekansında gönderip alçak bant frekansında almasıdır.

Senkron modemler. Senkron modemler, orta ve yüksek hıza veri iletimi için kullanılır ve PSK ya da QAM modülasyonu kullanır. Gönderme saat darbesi ile birlikte veri, bir analog taşıyıcıyı sayısal olarak modüle eder. Modülasyonlu taşıyıcı alma modemine gönderilir, burada koheren bir taşıyıcı tekrar elde edilir ve veriyi demodüle etmede kullanılır. Gönderme saat darbesi, veriden tekrar elde edilir ve alınan veriyi DTE’ye göndermede gönderede kullanılır. Saat darbesini ve taşıyıcıyı tekrar elde etme devreleri yüzünden, senkron bir modem asenkron bir modemden daha karmaşık, dolayısıyla daha pahalıdır.

Orta hızda (2400 ile 4800 bps) senkron modemlerde PSK modülasyonu kullanılır. Daha kesin olarak , 2400 bps’lik modemlerde QPSK; 4800 bps’lik modemlerle ise 8PSK kullanılır. QPSK’nın bant genişliği verimliliği 2 bps/Hz’dir; dolayısıyla, 2400 bps’lik senkron bir modemde baud hızı 1200 baud, minimum bant genişliği ise 1200 Hz’dir. Standart 2400 bps’lik senkron modemde, Bel System 201C ya da eşdeğeridir. 201C, 1600 Hz’lik bir taşıyıcı kullanır ve 1000 Hz ile 2200 Hz arasında uzanan bir bant genişliğine sahiptir. 8PSK’nın bant genişliği verimliliği 3 bps/hz’dir; dolayısıyla 4800 bps’lik senkron modemlerin baud 1600 baud, minimum ban genişliği ise 1600 Hz’dir. Standart 4800 bps’lik senkron modem, Bell System 208A ya da eşdeğeridir. 208A da 1600 Hz’lik bir taşıyıcı kullanır ancak 800Hz ile 2400 Hz arasında uzanan bir çıkış tayfına sahiptir. Hem 201C hem de 208A, dört telli özel hat devreleri ile kullanılmak üzere tasarımlanmış ta bupleks modemlerdir. 201C ile 208A, iki telli numara çevirme devrelerinde çalışabilirler, ancak bu çalışma sağdece simpleks modda mümkün olur. Her iki modelin de yarım dubleks iki telli versiyonları mevcuttur: 201B ve 208B.

Yüksek hızda senkron modemler 9600bps’de çalışır ve 16 QAM modülasyonu kullanır. 16 QAM’nin bant genişliği verimliliği 4bps/Hz’dir; dolayısıyla 9600 bps’lik senkron modemlerin baud hızı 2400 baud minimum bant genişliği ise 2400 Hz’dir. Standart 9600 bps’lik modem, Bell System 209A yada eşdeğeridir. 209A, 1650 Hz’lik taşıyıcı kullanır ve 450 Hz ile 2850 Hz arasında uzanan bir çıkış tayfına sahiptir. Bell System 209A, tam dubleks özel hat devrelerinde kullanılmak üzere tasarımlanmış dört telli senkron bir modemdir. 209B, yarım dubleks numara çevirme devreleri için tasarımlanmış iki telli versiyonudur.

Normalde, asenkron modemlerle asenkron veri biçimi, senkron modemlerle senkron veri biçimi kullanılır. Ancak, asenkron verinin ara sıra senkron modemlerle kullanıldığı olur buna izokron iletim denir. Senkron veriler hiçbir zaman asenkron modemlerle kullanılmaz.


V.90 MODEMLER

56 KBit/s Nasıl Oluyor?

Santrallar ile servis sağlayıcılar arasındaki verilerin taşıma hızı 64 Kbit/s. Bu ISDN bağlantının hızı. Analog kalan tek kısım santral ile ev arasındaki hat. Dijitalden analoğa dönüşüm sırasında hız bir miktar düşüyor ve 56 Kbit/s oluyor. 8Kbit/s’lik kısım güvenlik için ayrılmış durumda, çünkü analog hatlar gürültüye karşı çok hasas.

Veriler santralden itibaren eve kadar analog bir hat üzerinden geliyor. Bu sinyal kodlanmış ve yarı dijital olarak modeme kadar ulaşıyor. Cihaz tam anlamıyla de modüle etmiyor, bu işi yapan Firmware. Sinyali “tercüme” edip PC’ye iletmek onun işi.


Bu konu Özer Sözbir ve Fikret Yılmaz tarafından hazırlanmıştır